سه شنبه ٠٥ ارديبهشت ١٣٩٦


کاشیکاری

کاشیكاری

 

کاشیکاری یکی از روشهای دلپذیر تزيین معماری در سراسر سرزمینهای اسلامی است. تحول و توسعه کاشيها از عناصر کوچک رنگی در نماهای آجری آغاز شد و به پوشش کامل بنا در آثار تاریخی قرنهاي 8 و 9 هجري انجامید.

تاریخچه ساخت و تولید کاشی در ایران به هزاران سال قبل و چگونگی ظهور کاشی در تزيینات معماری به دوران قبل از اسلام و تزيینات کاخهای هخامنشی و آشوری بازمي گردد.

پس از گسترش اسلام، هنر کاشیكاری بتدريج یکی از عوامل تزيین و پوشش برای استحکام بناهای گوناگون و بویژه بناهای مذهبی شد. از این دوره به بعد، کاشیكاران و کاشیسازان، همانند دیگر هنرمندان ایرانی، پیشقدم بودند و ـ طبق گفته مورخان اسلامی ـ شیوه‌های گوناگون هنر کاشیکاری را با خود تا دورترین نقاط سرزمينهاي تسخیر شده (اسپانیا) نیز بردند. یکی از انواع بسيار زيباي کاشیکاری مربوط به این دوره را می‌توان در بنای مذهبی «قبة الصّخره»، مربوط به قرن اول هجری، مشاهده كرد.

 

 

 

از سبکهای کاشیکاری استفاده شده در بناهای ایرانی به سه سبک کاشی معرق و هفت رنگ و معقلی اشاره مي شود.

 هنرمندان دوره تیموریه در ترویج این شیوه کاشیكاری در سراسر ایران کوشش بسیار كردند. مسجد گوهرشاد (821 هـ.ق) و نیز  مسجد جامع یزد (861 هـ.ق) از جمله شاهکارهاي کاشیكاری معرق به شمار می آیند.

 

         

 

در کارشیکاری معرق، رنگهای متنوعی به کار برده  مي شود که در ميان آنها رنگهای سفید و آبی تیره و فیروزه‌ای سبز و پرتغالی بیشتر به چشم می‌خورد.

معمار برج آزادی، به منظور بهره‌گیری از معماری تلفیقی ایرانی- اسلامی، به زیبایی از کاشی و بویژه تکنیک کاشی معرق در نمای خارجی و نیز روی گنبد طبقه فوقانی برج و همچنین استفاده از رنگ آبی فیروزه‌ای بهره برده است. این امر موجب زیبایی وافر بنا و نیز تداعی‌کننده معماری اصیل ایرانی در ذهن بیننده است. کاشیكاري پر طاووسی، در قوس جناغی (تیزه‌دار) نمای شرقی- غربی برج، از مهارت فراوان معمار و استادان کاشیكار ایرانی حکایت دارد.

 

         


برج آزادی در یک نگاه